Haksız Yere İşten Çıkarılan İşçinin İşe İade Davası Şartları

İş güvencesi kapsamındaki işçiler, geçerli bir sebep gösterilmeden işten çıkarıldıklarında işe iade davası açma hakkına sahiptir. Bu yazıda işe iade davasının şartlarını, geçerli sebep kavramını ve dava sürecini 4857 sayılı İş Kanunu hükümleri çerçevesinde ele alıyoruz.

İşe İade Davasının Şartları (4857 sayılı Kanun m. 18-21)

İşyerinde En Az Otuz İşçi Çalıştırılması

İş güvencesi hükümlerinden yararlanabilmek için, işverenin aynı işkolunda otuz veya daha fazla işçi çalıştırıyor olması gerekir.

En Az Altı Aylık Kıdem Şartı

İşçinin, işe iade davası açabilmesi için aynı işverenin işyerinde en az altı aylık kıdeminin bulunması gerekir.

Belirsiz Süreli İş Sözleşmesi ve İşveren Vekili Olmama

İş güvencesi hükümleri, belirsiz süreli iş sözleşmesiyle çalışan işçileri kapsar; işletmenin bütününü sevk ve idare eden işveren vekilleri kural olarak bu güvenceden yararlanamaz.

Feshin Geçerli Bir Sebebe Dayanmaması

Bu şartları taşıyan bir işçinin iş sözleşmesi, işçinin yeterliliğinden veya davranışlarından ya da işletmenin, işyerinin veya işin gereklerinden kaynaklanan geçerli bir sebep gösterilmeden feshedilmişse, işçi işe iade davası açabilir.

Geçerli Sebep Nedir?

Geçerli sebep; işçinin yetersizliği, iş görme borcunu gereği gibi yerine getirmemesi gibi işçinin kişiliğinden kaynaklanan sebepler ile işyerinin küçülmesi, yeniden yapılanma, teknolojik değişim gibi işletmesel sebepleri kapsayabilir. Ancak fesih, her hâlükârda son çare olmalıdır; işveren, feshe başvurmadan önce işçiyi başka bir görevde değerlendirme gibi alternatif çözümleri değerlendirmekle yükümlü tutulur.

Zorunlu Arabuluculuk ve Dava Süreci

7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu uyarınca, işe iade talebiyle doğrudan dava açılamaz; fesih bildiriminin tebliğinden itibaren bir ay içinde arabulucuya başvurulması dava şartıdır. Arabuluculuk görüşmelerinde anlaşma sağlanamazsa, son tutanağın düzenlendiği tarihten itibaren iki hafta içinde iş mahkemesinde dava açılmalıdır. Bu süreler hak düşürücü olduğundan, fesih bildirimini aldıktan hemen sonra hukuki destek alınması büyük önem taşır.

Mahkeme İşçiyi Haklı Bulursa Ne Olur?

Mahkeme veya arabuluculuk sonucunda feshin geçersizliğine karar verilirse, işveren işçiyi bir ay içinde işe başlatmakla yükümlüdür. İşveren işçiyi işe başlatmazsa, işçiye en az dört, en çok sekiz aylık ücreti tutarında iş güvencesi tazminatı ödemek zorunda kalır; ayrıca işçiye, kararın kesinleşmesine kadar boşta geçen süre için en çok dört aya kadar ücret ve diğer hakları da ödenir.

• Fesih bildirimini aldığınız tarihi not edin; bir aylık arabuluculuk başvuru süresi bu tarihten itibaren işler.

• Fesih gerekçesinin size yazılı olarak bildirilip bildirilmediğini kontrol edin.

• Arabuluculukta anlaşma sağlanamazsa iki haftalık dava açma süresini kesinlikle kaçırmayın.

• İşe iade talebiyle birlikte, işe başlatmama ihtimaline karşı taleplerinizi eksiksiz şekilde ileri sürün.

Bu yazıdaki bilgiler güncel mevzuat ve yerleşik uygulama esas alınarak hazırlanmış genel bilgilendirme niteliğindedir; her dosyanın kendine özgü delil durumu ve hesaplama detayları bulunduğundan hukuki tavsiye yerine geçmez. Dosyanızı değerlendirmemiz için Yılmaz Hukuk ve Danışmanlık Bürosu'na +90 553 007 93 97 numaralı telefondan ulaşabilir ya da web sitemizdeki iletişim formunu doldurabilirsiniz.