Adli Sicil Kaydı (Sabıka Kaydı) Nasıl Sildirilir?
Geçmişte alınan bir ceza mahkûmiyetinin adli sicil kaydında (sabıka kaydında) görünmeye devam etmesi, iş başvurularından vize işlemlerine kadar birçok alanda sorun yaratabilir. Bu yazıda adli sicil ve arşiv kaydının hangi şartlarda silineceğini ele alıyoruz.
Adli Sicil Kaydı ile Arşiv Kaydı Arasındaki Fark
5352 sayılı Adli Sicil Kanunu, kesinleşmiş mahkûmiyetlere ilişkin bilgilerin toplandığı adli sicil kaydını düzenler. Bir cezanın infazı tamamlandığında, bu bilgi adli sicilden silinerek arşiv kaydına aktarılır; arşiv kaydı, adli sicilden farklı olarak yalnızca kanunda sayılan sınırlı hâllerde ve yetkili makamlarca sorgulanabilir.
Adli Sicil Kaydı Ne Zaman Silinir? (m. 9)
5352 sayılı Kanun'un 9. maddesi uyarınca, cezanın veya güvenlik tedbirinin infazının tamamlanmasıyla birlikte, adli sicildeki bilgiler Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'nce resen (kişinin ayrıca başvurusuna gerek kalmaksızın) silinerek arşiv kaydına alınır. Ceza zamanaşımının dolması, genel af çıkması veya şikâyete bağlı bir suçta şikâyetin geri çekilmesi ya da etkin pişmanlık gösterilmesi hâllerinde de kayıt aynı şekilde silinir.
Arşiv Kaydının Silinmesi (m. 12)
Arşiv kaydı, adli sicil kaydından farklı olarak ömür boyu tutulmaz. 5352 sayılı Kanun'un 12. maddesi uyarınca; ilgilinin ölümü hâlinde arşiv kaydı resen silinir. Anayasa'nın 76. maddesinde ve bazı özel kanunlarda sayılan, niteliği itibarıyla arşivden silinmesi mümkün olmayan belirli suç ve mahkûmiyetler dışında kalan kayıtlar için ise, ilgilinin, Cumhuriyet Başsavcılığının veya Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'nün talebi üzerine, hükmü veren mahkeme veya talep edenin bulunduğu yer Asliye Ceza Mahkemesi'nce arşiv kaydının silinmesine karar verilebilir.
Memnu Hakların İadesi (m. 13/A)
Bazı mahkûmiyetler, kişinin memur olma, seçme-seçilme veya belirli bir meslekte çalışma gibi haklarını kısıtlayabilir (memnu haklar). Cezanın infazının tamamlanmasından itibaren üç yıl geçmesi, bu süre içinde yeni bir suç işlenmemiş olması ve kişinin bu süreyi iyi hâlle geçirdiğinin anlaşılması hâlinde, ilgili ceza mahkemesine başvurularak memnu hakların iadesi talep edilebilir.
HAGB Kararları Adli Sicile İşler mi?
Hükmün açıklanmasının geri bırakılması (HAGB) kararı verilen bir kişi için mahkûmiyet hiç açıklanmadığından, bu karar adli sicile veya arşiv kaydına hiç işlenmez; yalnızca yargı mercilerinin erişebildiği özel bir sicilde tutulur.
Başvuru Süreci
Adli sicil ve arşiv kaydının silinmesi için, Adli Sicil ve İstatistik Genel Müdürlüğü'ne yazılı dilekçeyle (e-Devlet üzerinden de) başvurulabilir. Başvurunun reddedilmesi veya süresinde yanıtlanmaması hâlinde, idari yargıda iptal davası açma imkânı da bulunmaktadır.
Cezanızın infazının tamamlandığını gösteren belgeleri (infaz müdürlüğü yazısı gibi) hazırlayın.
Adli sicil kaydınızın otomatik olarak silinip silinmediğini e-Devlet üzerinden düzenli olarak kontrol edin.
Arşiv kaydının silinmesi için gereken sürenin dolup dolmadığını, suçun işlendiği tarihe göre değerlendirin.
Memnu haklarınızın iadesini istiyorsanız, üç yıllık sürenin ve iyi hâl şartının sağlandığını gösteren somut bilgileri toplayın.
Bu yazıdaki bilgiler güncel mevzuat esas alınarak hazırlanmış genel bilgilendirme niteliğindedir; her ceza dosyasının kendine özgü delil durumu ve savunma stratejisi bulunduğundan hukuki tavsiye yerine geçmez. Şüpheli, sanık veya mağdur sıfatıyla bir sürecin içindeyseniz, Yılmaz Hukuk ve Danışmanlık Bürosu'na +90 553 007 93 97 numaralı telefondan ulaşabilir ya da web sitemizdeki iletişim formunu doldurabilirsiniz.
Yorumlar